Van misbruik naar heling

Als je het woord ‘misbruik’ hoort, gaan je gedachten waarschijnlijk uit naar seksueel misbruik dat de laatste tijd veel in het nieuws komt. Misbruik dekt echter een veel grotere lading, kan zich op alle terreinen en op veel verschillende niveaus manifesteren. Het is een taboe om over misbruik te praten, zeker over de collectieve en de subtiele niveaus. Doe je het toch dan kijkt men een beetje meewarig alsof je overal spoken ziet of men wuift het weg want zo erg en zo verspreid kan het toch niet zijn.

Toen ik nog een piepjonge leerkracht was, kwam ik voor het eerst in contact met misbruik. Een nieuwe wereld – in verbijsterende zin – ging voor me open. In élke klas zaten er minstens twee tot vier leerlingen die op één of andere manier met misbruik te maken hadden. Mijn ogen sperden zich open. Zoveel miserie had ik nog nooit gehoord. Waarom kwamen die leerlingen naar me toe met hun verhaal? Hoe kwam het dat niemand het blijkbaar ernstig nam? Hoe kwam het dat men me aanmoedigde om het thema te laten rusten? Hoe kwam het dat niemand zijn schouders mee onder de projecten zette die ik in die zin opstartte? Het zou alleen maar wonden openrijten, was het meest voorkomende argument dat ik te horen kreeg naast ‘Je kunt er toch niets aan doen.’ Maar wie zou dan aandacht aan de leerlingen in nood besteden? Ik kon hen niet in de steek laten. Onervaren als ik was, leek het toch alsof ik er een speciaal snuffelzintuig voor ontwikkelde. Als ik een groep binnenkwam, kon ik de dragers van misbruik in al haar vormen er zo uithalen, zowel bij de jongens als bij de meisjes. Het duurde meestal niet lang voor ze naar me toe kwamen. Was het hun uitstraling? De blik in hun ogen? De manier waarop ze les volgden? Het verstoppen van hun authenticiteit? Het was alsof het energieveld van de groep pijlen naar hen tekende zodat ik zou begrijpen dat deze kinderen in nood waren en hulp nodig hadden. Mijn ideale en naïeve wereldbeeld kon het nauwelijks vatten en toch is door deze ervaring mijn andere kijk op lesgeven ontstaan.  De belasting van misbruik bij de jongeren moest geheeld worden opdat ze ten eerste beter zouden kunnen leren en ten tweede later gezonde en gelukkige volwassenen zouden kunnen worden. Lang voor de ‘me too’ beweging konden onze leerlingen deelnemen aan workshops om hun emotionele, mentale en fysieke weerbaarheid te vergroten.

In mijn praktijk is het niet anders. Soms vraag ik me af of er mensen bestaan die nooit met enige vorm van misbruik te maken hebben gehad. Ik wil ze wel eens ontmoeten. Sommige verhalen gaan mijn verbeeldingsvermogen te boven. Zijn we nog langer verbaasd als weer een nieuwe sector opduikt waarin het respect voor de integriteit van de medemens met de voeten wordt getreden? Wie nu nog niet doorheeft dat het een fenomeen is dat verweven is met alle lagen van onze maatschappij, is niet van deze wereld. De ‘me too’ is dus een goede beweging, maar ik zou ze graag uitgebreid zien naar alle vormen waarin een bepaald recht of een bepaalde positie misbruikt wordt om het vertrouwen en de integriteit bij een individueel persoon, in kleine groepen en in grote lagen van de bevolking te schenden.

Dit vraagt een gigantische ommekeer in bewustzijn. Niet in het minst bij de slachtoffers. Misbruikt zijn op subtiel of grof niveau doet pijn, gigantisch veel pijn. Toch is het leven niet bedoeld om pijn te blijven lijden. Als we pijn blijven lijden, wordt het leven ondraaglijk, onleefbaar. Ongeacht de ernst van wat iemand heeft meegemaakt, is het mogelijk om die ervaring om te zetten in levenskracht. Zo wordt die persoon getuige voor anderen om hetzelfde te doen. Er zijn genoeg voorbeelden van personen die de beweging maken van slachtoffer naar een inspiratievolle getuige voor anderen. In mijn praktijk zie ik het verschil tussen de personen die de pijn krampachtig blijven vasthouden en diegenen die de pijn toelaten om te helen. Tijd heelt alle wonden. Het is waar, maar het is niet genoeg. Innerlijk werk is je metgezel op het helende pad. Innerlijk werk herinnert je je eigenwaarde en je zelfvertrouwen die onder de brokstukken van de pijn waren verzeild geraakt. Ze helpen je opnieuw op te staan en nieuwe stappen in je leven te zetten, stappen die je voordien nooit had durven zetten.

De beweging naar meer respect en integriteit vraagt eveneens een gigantische ommekeer in bewustzijn bij diegenen die de grenzen overschrijden. Ik kan het niet nalaten om me af te vragen hoe groot hun pijn is. Wat missen ze door hun pijn niet te helen? Wat zouden ze winnen als ze het innerlijk werk omarmen om hun pijn te verzachten? Zouden ze niet veel meer liefde, echte liefde, genereren dan ze nu doen? Zouden ze niet minder eenzaam zijn? Verlangen ook zij niet naar een warm en hartelijk leven?

De heling-beweging is een stroom die van alle kanten mag komen. Bij mannen en vrouwen, bij jong en oud, individu en groepen… De tijd is rijp. Het leven staat te wachten. De ‘me too’-beweging mag een beweging worden die geen uitdrukking is van het slachtoffer zijn, maar die een manifestatie is van ‘ik doe mee aan een geheelde wereld en een geheelde mensheid’.  Wachten tot je buur, je partner of je baas ermee begint, heeft geen zin, want innerlijk werk begint bij jezelf. Onderschat het effect ervan niet. Adem, leef en beweeg in de richting van wereldvrijheid en blijheid. Laten we zingen, dansen, musiceren, creatief zijn, spelen en genieten!

Van harte

Hilde

Voor innerlijk werk ben je welkom op:

Zondag 14 januari 2018: Opstellingendag Van misbruik naar heling 
Woensdag 24 januari 2018: Lezing: Liefde en rouw, wat brengt het jou?
Zaterdag 27 januari 2018: Vierdelige dagreeks: Teaching by being
Donderdag 1 februari 2018: Zesdelige avondreeks: Blijf in je lijf! Tieners in balans
Zondag 11 februari 2018: Volgende opstellingendag: Gezond en wel